Kalaallit Nunaat

Wikipedia-meersoq
Kalaallit Nunaat
Flag of Greenland.svg Coat of arms of Greenland.svg
Erfalat Inuiaqatigiinni ilisarnaqut
Oqaatsit najoqqutarisat:
Inuiaqatigiinni erinaq: Nunarput utoqqarsuanngoravit Nuna asiilasooq
Greenland (orthographic projection).svg
Illoqarfiit pingaarnersaat Nuuk
Illoqarfik inuttunersaq Nuuk
Pisortatigut oqaatsit Kalaallisut
Naalakkersueriaaseq
Dronning
Naalakkersuisut siulittaasuat
Parlamentarisk demokrati, konstitutionelt monarki
Dronning Margrethe II
Aleqa Hammond
Namminersorneq
21. juuni 2009
Angissuseq
 • Tamakkiisumik
 • Imeq (%)
 
2.166.086 km² (nr. )
83,1
Nunap inuttussusii
 • [[]]-imi missingersuut

 • 2008-mi kisitsisit

 • Inuit eqimanneri
 
(nr. )

56.194

0,027/km² (nr. 241)
BNP
 • Tamakkiisumik
 • Inuit ataasiakkaarlugit
2001 missingiussaq
1,1 mia. US-dollar (nr. )
20.000 US-dollar (nr. )
Valuta (Aningaasat) Qallunaat aningaasaataat DKK
Nal.imm.
 • Aasakkut (Aasaanerani)
(UTC-3)
(UTC-2)
Nunap topdomænea .gl
Telefon kode +299

Kalaallit Nunaat nunarsuarmi qeqertat annersaraat. Nunavittakkaani amerika avannarlermut ilaavoq, kisiannili europamut politikkikkut attaveqarnerulluni.

Kalaallit Nunaat Savalimmiut assigalugit Danmarki kunngeqarfiannut atavoq naalagaaffeqatigiinnerup iluaniilluni.

5. juni 1953 tikillugu Kal.Nun. Dk-mit nunasiaatigineqarpoq. Ulloq tassanimiit Kal.Nun. Dk inuttaalu assigalugit naligiimmik innuttaatinneqalerput, taamaalilluni Dk-p tunngaviusumik inatsisaa aamma allanngortinneqarluni. 1978-imi kalaallit namminersornerulernissamut taasitinneqarput, kinguneralugu 1. maj 1979, namminersornerulerneq eqqunneqarluni. Assinganik qinersisoqaqqippoq 2008-mi, namminersornermut kalaallit angerlutik, 21. juni 2009 aallarnerfigalugu. Namminersorneq aallaavigivaa, akisussaaffiit arlallit dk-meersut kal. nun. tiguartuaarnissaat taamaalilluni oqartussaaffiit kalaallinit tiguneqartuaartussaallutik. Aningaasalersorneqarnera 3 mia. sinnilaarlugit ukiumut dk-mit tunniunneqartarnissaat aamma siunniunneqarpoq.

Namminersornerulernermut allaffik Nuummiippoq.


Statistiki[aaqqissoruk | redigér wikikode]

Angissusaa:

  • 2 166 086 km²
  • Inuit: 56 375

Ukiunik agguaqatigiisillugit:

  • 0-14 : 24,5% (Nukappiaqqat 7 072/Niviarsiaqqat 6 740)
  • 15-64 : 68,9% (Angutit 20 904/Arnat 17 919)
  • 65 +: 6,6% (Angutit 1 768/Arnat 1 958)

Utoqqaassusaat agguaqatigiisillugit:

  • Tamarmik: 34
  • Angutit: 35,3
  • Arnat: 32,3

Qanoq sivisutigisumik agguaqasigiisillugu inuunissaq:

  • Tamarmik: 69,94
  • Angutit: 66,36
  • Arnat: 73,6
  • (Juuli 2006)

Kommunit[aaqqissoruk | redigér wikikode]

Allaffissornikkut Kalaallit Nunaat sisamanik kommune-nik immikkoortortaqarpoq. 1. jan. 2009 aallarnerfigalugu kommunit 18-t illoqarfikkaartut atorunnaarlugit kattullutik imaalerput:

Kommunit, 1. jan.2009-miit atulersut

Aamma takuuk[aaqqissoruk | redigér wikikode]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons assinik nipinilluunniit peqarpoq, uunga tunngasunik:
Wiki letter w.svg Una allaaserisaq tannerusinnaagunaraluarpoq. Wikipedia ikiorsinnaavat ilagukku.